ابراهيم رفعت باشا ( مترجم : هادى انصارى )
174
مرآة الحرمين ( سفرنامه حجاز و تاريخ و جغرافياى راهها و بقاع متبركه آن ) ( فارسى )
خداوند صحّت و سلامتى طلب مىنماييم . همچنين در سالهاى 559 و 573 و 650 و 669 ه . سيلهايى سرازير گرديد . در سال 733 ه . در روزهاى پايانى ماه ذى الحجه ، بارانها و صاعقههايى پياپى آمد ؛ صاعقهاى به كوه ابو قبيس اصابت كرد و يك تن را كشت و ديگرى در مسجد خيف دو مرد را از پاى درآورد و سوّمين صاعقه در جعرانه ، موجب از بين رفتن دو مرد گرديد . در سال 738 هجرى ، سيلهاى زيادى آمد كه قسمت اعظم آن ، از وادى ابراهيم سرازير شد و داخل مسجد الحرام گرديد . ارتفاع آب به دو وجب بالاتر از چهارچوبهء درب كعبه رسيد و آب باران وارد قنديلهاى مطاف شد . اين سيل حدود 800 خانه را ويران كرد . در نتيجه تعدادى غرق شدند و نيز عدهاى در زير آوار از بين رفتند . در سال 750 ه . باران و صاعقه و طوفانى سياه آمد كه در نتيجهء آن ، كليهء ستونهاى تازه ساخته شده در اطراف مطاف كه در سال 749 ه . توسط فارس المدين بازسازى شده بود از بين رفت . از ستونهاى ياد شده ، تنها دو تاى آن باقى ماند . در سال 802 هجرى باران شديد ديگرى همانند مشك كه آب از دهانهاش خارج شود ، از آسمان سرازير و مبدل به سيل عظيمى گرديد و به مسجد الحرام وارد شد كه در نتيجهء آن ، درياچهاى از آب به عمق 5 ذراع در اطراف كعبه جمع گرديد . آب پس از شكافتن درب كعبه ، وارد آن شده و دو ستون از ستونهاى داخل بيت به همراه آنچه كه بر روى آن قرار داشت منهدم ساخت . در اين سيل خانههاى زيادى ويران و در حدود 60 نفر غرق شدند و يا در نتيجهء ماندن زير آوار ، جان خود را از دست دادند . در سال 825 هجرى باران شديدى به همراه صاعقهاى قوى ، موجب از بين رفتن چهار نفر گرديد . در سالهاى 971 و 983 و 1021 و 1024 و 1033 ه . سيلهايى پديد آمد و در سال 1039 ه . باران شديدى باريدن گرفت كه در نتيجهء آن ، ظرف يك شبانهروز ، در حدود هزار نفر جان باختند . آب داخل مسجد الحرام شده و ارتفاع آب تا زير قنديلهاى مسجد الحرام رسيد . ركن شامى و ديوار آن فرو ريخت و مقدارى از ديوار شرقى هم تا نزديكى درب كعبه خراب گرديد و حدود يك ششم از دو سوى ديوار غربى هم فرو ريخت . سيل